Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu, "Mavi Vatan"da deniz emniyetini sağlamak amacıyla gerçekleştirilen denetim faaliyetlerine ilişkin açıklama yaptı. Uraloğlu, 2025 yılında limanlarına uğrayan toplam 3 bin 115 yabancı bayraklı gemiye liman devleti denetimi uygulandığını bildirdi. Tespit edilen eksiklikler nedeniyle bu gemilerden 486'sının denetim uzmanları tarafından sefere izin verilmeyerek tutulduğunu açıkladı.
Bakan Uraloğlu, Türk bayraklı gemilerin uluslararası arenadaki başarısına dikkat çekti. Türk bayrağının, Paris Mutabakat Zaptı (MoU) Beyaz Listesi'ndeki güçlü konumunu bu yıl da sürdürdüğünü vurguladı. 2025'te 215 Türk bayraklı gemi, çoğu Avrupa Birliği üyesi olan Paris MoU ülkelerinde denetlendi. Sadece 5 gemi tutulurken, tutulma oranı yüzde 2,32 olarak kaydedildi. Bu oran, Paris MoU genel ortalaması olan yüzde 4,03'ün yarısına yakın bir seviyede gerçekleşti.
Denizlerde emniyet seviyesini artırmak için risk odaklı denetim kapasitesinin sürekli geliştirildiğini belirten Uraloğlu, bu yaklaşım sayesinde gemilerin standartlarının daha da yukarı taşındığını ifade etti. Denizcilik Genel Müdürlüğü koordinasyonunda, 2025 yılında uluslararası sefer yapan 960 Türk bayraklı gemiye ön sörvey denetimi gerçekleştirildi.
Uraloğlu, elde edilen rakamların Türkiye'yi bölgesinde en fazla gemi denetimi gerçekleştiren ülke konumuna getirdiğini kaydetti. Akdeniz ve Karadeniz MoU kapsamındaki denetimlerde de Türkiye'nin payının yüksek olduğunu belirtti. 2025'te Akdeniz MoU'da yapılan denetimlerin yüzde 42,7'si, Karadeniz MoU'da gerçekleştirilen denetimlerin ise yüzde 11,1'i Türkiye limanlarında gerçekleştirildi.
Denetimlerde standart altı gemilere odaklanılması nedeniyle Türkiye'deki tutulma oranlarının, memorandum ortalamalarının üzerinde gerçekleştiği açıklandı. 2025 yılında Akdeniz MoU genelinde tutulma oranı yüzde 7,3 iken Türkiye'de bu oran yüzde 14,3 oldu. Karadeniz MoU genelinde yüzde 6,7 olan oran ise Türkiye'de yüzde 21,3 olarak kaydedildi. Bu uygulamayla, standart altı gemilerin denizlerde yaratabileceği risklerin önlenmesi hedefleniyor.
Bakan Uraloğlu, yalnızca uluslararası değil, ulusal sefer yapan Türk bayraklı gemilerde de standartların yükseltilmesi amacıyla 2025 yılında 583 gemiye program dışı denetim gerçekleştirildiğini açıkladı. Ulusal sefer yapan kuru yük gemilerine 2024'ten itibaren yetkilendirilmiş klas kuruluşları aracılığıyla, yolcu ve araç taşıyan gemilere ise 2025'in son çeyreğinden itibaren liman başkanlıkları marifetiyle durum değerlendirme denetimi yapılmaya devam ediliyor.
Uraloğlu, 2026 yılında denetimler için yeni yazılım sistemini ve gemi denetim risk değerlendirme modülünü devreye alacaklarını ifade etti. Deniz emniyetinden ödün vermeden çevreyi korumak ve denizcilikten en yüksek kazancı elde ederek Türkiye'nin refah seviyesini artırmak için yeni stratejiler ve yatırımlarla çalışmaya devam edileceğini vurguladı.