Kararın Bilimsel Dayanağı Yok
Bandırma Onyedi Eylül Üniversitesi Denizcilik Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Mustafa Sarı, Marmara Denizi’nde 13 Şubat 2026-15 Nisan 2026 arasında denizkestanesi avcılığının serbest bırakılması kararının yanlış olduğunu belirterek, bu karardan vazgeçilmesi gerektiğini aktardı. Sarı, bu kararın tam da denizkestanelerinin havyarının olgunlaştığı döneme denk geldiğine dikkat çekti.
Müsilaj Sonrası Benzer Bir Hata
Prof. Dr. Sarı, Marmara Denizi’nde 2021 yılında yaşanan müsilaj felaketi sonrasında da benzer bir yanlış yapıldığını hatırlattı. Tam üreme zamanında serbest bırakılan avcılık, kamuoyu tepkisiyle durdurulmuştu. Sarı, "Anlaşılan aynı lobi işbaşında" ifadesini kullanarak, kararın bilimsel değil, ticari çıkarlar gözetilerek alındığını savundu.
Denizkestaneleri Ekosistem İçin Hayati
Marmara Denizi kıyılarında aşırı denizkestanesi artışına ilişkin bilimsel bir bulgu olmadığını vurgulayan Sarı, tam tersine Müsilaj Bilim ve Teknik Kurulu raporunda, kıyısal alandaki makro alg artışının kontrolü için denizkestanelerinin hayati önemde olduğunun ve avlanmaması gerektiğinin belirtildiğini aktardı. Denizkestanesi popülasyonunun, deniz ekosisteminin sağlıklı yönetilip yönetilmediğinin en net göstergelerinden biri olduğunu söyledi.
Çözüm Avcılığı Artırmak Değil
Prof. Dr. Sarı, sorunun kaynağına dikkat çekerek şu açıklamayı yaptı: "Eğer ortamda kirlilik varsa algler artar. Alg artışı, denizkestanesi gibi türlerin çoğalmasına neden olur. Denizkestanesinin popülasyonunu kontrol eden mırmır, karagöz, çipura gibi türler aşırı avlanıyorsa bu sefer denizkestaneleri artış gösterir. Bu durumda çare denizkestanesi avcılığını artırmak değil, aşırı avcılığı azaltmak, denizi ekosistem esaslı olarak yönetmektir."
Küçük Balıkçı Değil, İhracatçı Kazanacak
Marmara Denizi’nde neredeyse bütün balık türleri üzerinde aşırı avcılık yapıldığını vurgulayan Sarı, müsilaj ve aşırı avcılık yüzünden küçük ölçekli balıkçılığın can çekiştiğini belirtti. Av kayıplarının yüzde 90'lara vardığı sezonlar olduğunu hatırlatan Sarı, "Eğer gerekçe bu kayıpların telafisi ise denizkestanesi avcılığının serbest bırakılması küçük ölçekli balıkçıyı değil, denizkestanesini çoğunlukla Japonya, Fransa gibi ülkelere ihraç eden birkaç kişiyi ihya edecektir" dedi.
Bilim Yol Gösterici Olmalı
Karar alınırken alanında çalışan bilim insanlarına danışılmadığını ifade eden Prof. Dr. Mustafa Sarı, "Bilim araç değil, yol göstericidir. İşinize geldiğinde bilime başvururken, işinize gelmediğinde bilim yokmuş gibi davranmak ancak günü kurtarmaya yarar" diye konuştu. Denizin bir deneme-yanılma alanı olmadığını söyleyen Sarı, Marmara’nın acilen ekosistem esaslı, bilim temelli bir yönetime ve deniz koruma alanlarına ihtiyacı olduğunu sözlerine ekledi.
