Kütahya'da, 1898 yılında dönemin Osmanlı Valisi Fuat Paşa için yapılan ve paşanın helvayı çok beğenmesi üzerine "Paşa helvası" adını alan geleneksel tatlı, Ramazan ayında vatandaşlardan yoğun ilgi görüyor.
Ramazan ile özdeşleşen Paşa helvası, Kütahya'nın en önemli yöresel lezzetlerinden biri olarak kabul ediliyor. Üretici Rıza Helvacıoğlu, tatlının geçmişten bugüne aynı usulle üretildiğini belirtiyor. Helvacıoğlu, bu helvanın geleneksel olmasının nedeninin sadece Ramazan ayında üretilmesi olduğunu vurguluyor. Ancak Ramazan dışında da, özellikle gurbetçi vatandaşlar için zaman zaman yapmaya çalıştıklarını ekliyor.
Paşa helvasının isminin ortaya çıkış hikâyesi, 1898 yılına dayanıyor. Helvacıoğlu, tatlının dedesi tarafından dönemin Kütahya Valisi Fuat Paşa için hazırlandığını anlatıyor. Helva paşanın çok hoşuna gidiyor ve Fuat Paşa, aileye Helvacıoğlu soyadını veriyor. Bu olay, helvanın ismini ve üretici ailenin soyadını belirliyor.
Bazı müşterilerin Paşa helvasını Paşa lokumu ile karıştırdığını dile getiren Helvacıoğlu, iki ürünün tamamen farklı olduğunun altını çiziyor. Paşa helvasının içeriğinde yalnızca susam, tahin ve şeker bulunuyor. Üretimdeki en önemli unsur ise mevsim şartları. Havanın sıcak veya soğuk olması, helvanın kıvamını doğrudan etkiliyor.
Yaklaşık 128 yıllık geçmişe sahip Paşa helvası, bugün de Ramazan aylarında Kütahyalıların ve kente gelen ziyaretçilerin en çok tercih ettiği geleneksel tatlılar arasında yer alıyor. Bu özel lezzetin kilosu 340 TL'den satılıyor.