Acıbadem Adana Hastanesi Tıbbi Onkoloji Uzmanı Dr. Aynur Eken, kolon kanserinin genellikle 50 yaş ve üzerindeki bireylerde görüldüğünü belirterek, "Düzenli taramalar sayesinde kanser öncüsü olarak kabul edilen polipler erken dönemde tespit edilebilir. Bu şekilde kanser gelişimi önlenebilir. Kolon kanseri önlenebilir bir kanserdir" dedi.
Kolon kanserinin kalın bağırsağın iç yüzeyini döşeyen hücrelerden geliştiğini belirten Dr. Aynur Eken, "Hastalık çoğu zaman polip adı verilen iyi huylu oluşumların zaman içinde kansere dönüşmesiyle ortaya çıkıyor. Dönüşüm süreci genellikle yıllar içinde gerçekleştiğinden aslında erken tarama için önemli bir fırsat sunar. Kolonoskopi sırasında tespit edilen polipler çıkarılarak kanser gelişimi büyük ölçüde önlenebilir" ifadelerini kullandı.
Beslenme alışkanlıklarının kolon kanseri gelişiminde önemli rol oynadığını belirten Eken, "Özellikle işlenmiş et ürünleri risk artışıyla güçlü şekilde ilişkilendirilmekte. Salam, sosis, sucuk ve pastırma gibi işlenmiş et ürünleri 'insanlarda kansere neden olduğu kesin olan maddeler' sınıfında yer alır. Araştırmalar günlük yaklaşık 50 gram işlenmiş et tüketiminin kolon kanseri riskini ortalama yüzde 18 oranında artırabildiğini göstermektedir" diye konuştu.
Dr. Eken, ileri yaş, ailede kolon kanseri öyküsü bulunması, daha önce bağırsak polibi tespit edilmiş olması, ülseratif kolit ve Crohn hastalığı gibi inflamatuvar bağırsak hastalıkları, obezite, hareketsiz yaşam tarzı, sigara ve alkol kullanımı ile kırmızı et ağırlıklı beslenmenin de kolon kanseri gelişme riskini artıran önemli faktörler arasında yer aldığını ekledi.
Kolon kanserinin erken evrede çoğu zaman belirti vermediğini vurgulayan Eken, "Bazı şikayetler mutlaka doktora başvurulması gerektiriyor. Bu belirtiler arasında dışkılama alışkanlığında değişiklik, dışkıda kan görülmesi, açıklanamayan kilo kaybı, karın ağrısı veya şişkinlik, demir eksikliğine bağlı kansızlık ve sürekli yorgunluk yer alıyor" dedi.
Kolon kanserine karşı taramanın hayati öneme sahip olduğunu ifade eden Dr. Eken, genel olarak 50 yaşından itibaren düzenli tarama yapılmasının önerildiğini söyledi. Aile öyküsü bulunan bireylerde ise taramaya daha erken yaşta başlanabileceğini belirtti.
"Gaitada gizli kan testi, sigmoidoskopi ve özellikle kolonoskopi kolon kanseri taramasında kullanılan yöntemlerdir" diyen Eken, "Kolonoskopi altın standart yöntemdir ve bu işlem sırasında hem kanser erken dönemde tespit edilebilir hem de kanserleşme potansiyeli taşıyan polipler çıkarılabilir" ifadelerini kullandı.
Kolon kanseri riskinin tamamen ortadan kaldırılamasa da sağlıklı yaşam alışkanlıklarıyla azaltılabileceğini belirten Dr. Aynur Eken, liften zengin beslenmenin önemine dikkat çekerek "Sebze, meyve ve tam tahıl tüketiminin artırılması, düzenli fiziksel aktivite yapılması, sağlıklı kilo kontrolü sağlanması, sigaranın bırakılması ve alkol tüketiminin sınırlandırılması riskin azaltılmasına katkı sağlayabiliyor" diye konuştu.
Kolon kanserinin önlenebilir ve erken tanı ile büyük ölçüde tedavi edilebilir bir hastalık olduğunu vurgulayan Eken, "Belirti ortaya çıkmasını beklemeden yaşa ve risk durumuna uygun taramaların yapılması gerekir. Erken teşhis hayat kurtarır" dedi.